بازنگری در الگوی آموزشی؛ ضرورت گذار از «حافظه‌محوری» به «آموزشِ پیشرفت‌محور»

سجاد صدیقی در نشست ستاد هماهنگی و پشتیبانی بسیج فرهنگیان استان سمنان، بر ضرورت تحول در نظام تعلیم و تربیت با هدف گذار به مرحله جدید پیشرفت ملی تأکید کرد. محورهای کلیدی این نشست که برای معلمان و سیاست‌گذاران آموزشی حائز اهمیت است، به شرح زیر است:

۱. نقد پارادایم آموزشی گذشته

صدیقی با اشاره به اینکه مسیر تثبیت قدرت ملی طی شده و اکنون زمانِ «پیشرفت و اثرگذاری جهانی» است، تأکید کرد که برنامه‌های درسی و الگوهای تربیتی باید متناسب با الزامات آینده بازطراحی شوند. به عقیده وی، تداوم روش‌های چند دهه گذشته برای آماده‌سازی نسل آینده، با واقعیت‌های جهانی و ظرفیت‌های کشور همخوانی ندارد.

۲. ضرورت «روایت پیشرفت» در کلاس درس

رئیس سازمان بسیج فرهنگیان، معلمان را کنشگران اصلی «روایت پیشرفت» دانست. از نگاه وی، تبیین دقیق دستاوردها و ظرفیت‌های ایران برای دانش‌آموزان، یک ضرورت است تا نسل جدید به جای نگاه ناامیدانه، به نقش‌آفرینی خود در آینده کشور ایمان پیدا کند.

۳. بازتعریفِ درسی؛ نمونه «جغرافیا»

او به‌عنوان یک نمونه راهبردی، به لزوم بازنگری در محتوای درس جغرافیا اشاره کرد:

پیشنهاد: درس جغرافیا نباید صرفاً محدود به «جغرافیای طبیعی» باشد؛ بلکه باید به دانش‌آموز «جغرافیای راهبردی» و «ظرفیت‌های اقتصادی و ملی» را بیاموزد تا نسل جدید، جایگاه ایران در تحولات آینده جهان را به‌درستی درک کند.

۴. آموزش برای قدرت‌آفرینی

صدیقی «مولفه‌های قدرت» (علم، فناوری، اقتصاد، امنیت و سلامت) را ستون‌های تربیت نسل آینده دانست و تصریح کرد: نظام تعلیم و تربیت باید به‌گونه‌ای عمل کند که دانش‌آموز، خود را بخشی از فرایند «شکل‌گیری آینده جهان» ببیند و برای نقش‌آفرینی در آن، توانمند شود. رسانه معلم _ سخنان به‌وضوح بر ضرورت «انطباقِ محتوا با واقعیت‌های استراتژیک» تأکید دارد. پیامِ این رویکرد برای جامعه معلمان این است که «آموزش» دیگر تنها انتقال دانش نیست، بلکه «آماده‌سازی برای کنشگری ملی برای اایران قوی » است. این نگاه، تغییر زاویه دید از محتوای ایستا به محتوای پویا و آینده‌نگرنمدن ساز را می‌طلبد که می‌تواند نقطه عطفی در بحث‌های مربوط به اصلاح برنامه‌های درسی منتزع از واقعیت های جامعه اسلامی باشد.